“Kon ik niet laten liggen” – en 6 andere smoesjes om toch te kopen

Je bent met vriendinnen in de stad en iedereen heeft al iets leuks gekocht. Jij ging met een lijstje (in je hoofd), maar je kunt niets vinden wat past. Aan het eind van de middag trekt iets anders je aandacht. Een leuk woonaccessoire met een lage prijs, misschien. Of een blouseje, alleen vandaag met extra korting.

Voor je ’t weet heb je het afgerekend en in je tas zitten. En dat terwijl je je zo had voorgenomen niets te kopen wat niet op je lijstje stond. Herkenbaar? You bet ya, en ik ben daar ook absoluut geen heilige in.

Het vreemde geval is dat we onszelf vaak voor de gek houden. En daarbij constant geholpen worden door reclames, tijdschriften, blogs en anderen om ons heen. Ook ik promoot op m’n blog producten waar ik blij van word. Ik ben ook geen anti-consument. Iedereen heeft spullen nodig. De vraag is alleen: wanneer heb je het nodig, en wanneer koop je het bewust? Zeker in tijden van fast fashion, milieucrises en dierproeven kun je je afvragen “waar we nou helemaal mee bezig zijn”.

Consuminderen

Vandaag ga ik daarom spreekwoordelijk de barricaden op, op te pleiten voor bewust consumeren. Of eigenlijk: consuminderen, want het mag wat mij betreft een beetje minder. Mijn invalshoek daarbij? De smoezen die we verzinnen:

Smoes #1: “Ik kon het écht niet laten liggen”

Tenzij je handen waren vastgelijmd aan het betreffende product met secondelijm, is dit argument natuurlijk enorm BS. Je kunt het príma laten liggen / hangen / staan waar het is in de winkel, je wilde het alleen niet. Je dacht dat je een geweldige deal te pakken had (hebt) en je vond dat het er wel ‘vanaf kon’. Of eigenlijk dacht je helemaal niet 😛

Smoes #2: “Ik bestel het, en als het niet leuk is / niet past, gaat het weer terug”

We all know it – dat terugsturen / terugbrengen gebeurt zelden. Als je het in huis hebt, blijft het ergens liggen en vergeet je het op tijd te retourneren. Of je past het, vindt het misschien niet helemaal leuk, maar wel oké. En vervolgens trek je het nooit meer aan.

Smoes #3 : “Ik verdien iets leuks”

Tenzij je jezelf een hondje vindt en je net een kunstje gedaan hebt, hoef je jezelf niet te belonen met iets extra’s. Je bent op zoek naar een schouder om je te troosten, iemand om je aan te moedigen of juist iemand om het succes mee te vieren. Méér in huis halen is niet de oplossing.

Smoes #4: “Ik heb al zoveel gekocht / ik heb al zo lang niets meer gekocht”

Ha, ja. Twee keerzijden van dezelfde medaille. Als je al langere tijd niets hebt gekocht, kun je het gevoel hebben dat je nu iets “moet” kopen. Dat mág toch wel een keertje? Heb je al een heleboel aangeschaft op je shopdagje, denk je: dat ene shirtje kan er ook nog wel bij. In beide gevallen denk je niet na of je het wel echt nodig hebt of niet.

Smoes #5: De financiële meevaller

Een belastingteruggaaf of een loonsverhoging… het geld staat nog niet op je rekening of het is er alweer af. Oi, ik ben hier echt schuldig aan. En dus ga ik je niet vertellen waar je je geld al dan niet aan moet uitgeven, maar schrijf ik voor mezelf op dat geld aan iets uitgeven puur omdat je het extra hebt, natuurlijk nergens op slaat.

Smoes #6: “Maar ik word er blij van”

Oké Anja, eerst zeg je dat je bij alles, à la Marie Kondo, moet nadenken of het joy sparkt. En vervolgens is het een foute smoes om te kopen. Nou… ik bedoel hier het emo-shoppen: een akelig gevoel willen ‘wegwinkelen’. Het probleem is: het werk niet. Je stress wordt er alleen tijdelijk minder van. Lees ook mijn eerdere uitgebreide blog hierover, met een stukje persoonlijke ervaring.

Smoes #7: “Het was maar *heelweinig* euro / in de aanbieding”

Who cares? Die euro’s zitten niet meer in je zak. Zie smoes 1.

Anders denken

Bijna iedereen is vatbaar voor goede aanbiedingen. Maar meestal laat men het ’n goede aanbieding lijken. Wordt er gelogen over de eerdere prijs, zodat het verschil met de aanbiedingsprijs hoger is. Gele of rode stickers met ‘afprijzing’ zijn ook lekkere triggers. Uit onderzoek bleek dat hetzelfde product met een witte sticker, voor eenzelfde prijs, bijna een-derde minder gekocht werd!

Sinds ik mijn financiën tweewekelijks bijhoudt, zijn mijn uitgaven (van niet-essentiële zaken) gehalveerd. Het is een beetje jezelf voor de gek houden, maar het voelt alsof ik op deze manier m’n uitgaven moet verantwoorden. Voor mezelf ja. #ikweethetooknietmaarhetwerktwel

Daarnaast heb ik een aantal waarden die ervoor zorgen dat ik bepaalde dingen koop – en andere heel bewust laat liggen:

  • Ik ben minimalist 😀
  • Ik koop geen make-up of beautyproducten die getest zijn op dieren.
  • Ik koop, waar mogelijk, kleding van biologische materialen en/of fair trade geproduceerde kleding.
  • Ik koop heel weinig online, ga bewust naar de winkel.
  • Ik koop geen kiloknallers.
  • Ik koop biologisch vlees, vis met MSC/ASC en biologische zuivel.

De belangrijkste take-away: wees blij met wat je hebt. Haal spullen in huis waar je blij van wordt, omdat het mooie, handige, fijne dingen zijn die gemaakt zijn met respect voor mens, dier en milieu. Wil je jezelf uitdagen? Geef jezelf een koopstop, doe mee met challenges zoals de Slow Fashion Summer en/of bepaal een vast budget voor jezelf.

Welke smoes vertel jij jezelf als je in shopmodus bent?

xAnja

 

Meer lezen over bewust kopen?